Τμήμα Ωκεανογραφίας και Θαλασσίων Βιοεπιστημών

Θαλάσσια Βιολογία
Σχολή:
Περιβάλλοντος
Τμήμα:
Ωκεανογραφίας και Θαλασσίων Βιοεπιστημών
Επίπεδο Σπουδών:
Προπτυχιακό
Κωδικός Μαθήματος:
191ΘΔ1Υ
Εξάμηνο σπουδών:
Β
Τίτλος Μαθήματος:
Θαλάσσια Βιολογία
Πιστωτικές Μονάδες
6
Τύπος Μαθήματος:
Ειδικού Υποβάθρου
Προαπαιτούμενα Μαθήματα:
Γλώσσα Διδασκαλίας και Εξετάσεων:
Ελληνική (Αγγλική αν υπάρχουν Φοιτητές/Φοιτήτριες ERASMUS)
Το Μάθημα προσφέρεται σε Φοιτητές Erasmus:
Ναι

Με την επιτυχή ολοκλήρωση αυτού του Μαθήματος ο/η φοιτητής/ήτρια θα είναι σε θέση να έχει αποκτήσει γνώσεις που σχετίζονται με:

  • Βασικές έννοιες και αρχές που σχετίζονται με την μελέτη των θαλασσίων οργανισμών

  • Την οικολογική σημασία των θαλασσίων οργανισμών και τις αλληλεπιδράσεις τους με το περιβάλλον

  • Την οικονομική σημασία των θαλασσίων οργανισμών (τροφή, φαρμακοβιομηχανία, χημική βιομηχανία, κ.λ.π.)

  • Την συστηματική κατάταξη, μορφολογία, ανατομία, φυσιολογία, τις φυλογενετικές συγγένειες και την ηθολογία των θαλάσσιων οργανισμών

  • Την γενική και ειδική ορολογία που χρησιμοποιείται στη Θαλάσσια Βιολογία

  • Την αναγνώριση και ταυτοποίηση των κυριότερων αντιπροσωπευτικών ειδών Θαλάσσιας Χλωρίδας και Πανίδας που απαντώνται στις Ελληνικές Θάλασσες και στη Μεσόγειο

  • Αυτόνομη εργασία

  • Ομαδική εργασία

  • Αναζήτηση, ανάλυση και σύνθεση δεδομένων και πληροφοριών, με τη χρήση και των απαραίτητων τεχνολογιών

  • Σεβασμός στο φυσικό περιβάλλον

  • Προαγωγή της ελεύθερης, δημιουργικής και σύνθετης σκέψης

Στο Μάθημα (Θεωρία) αναλύονται τα ακόλουθα:

  • Η Επιστήμη της Θαλάσσιας Βιολογίας: Ιστορική αναδρομή

  • Βασικές αρχές επιστημονικής μεθόδου με αναφορές στη θαλάσσια βιολογία

  • Ωκεανογραφική και βιολογική ζώνωση του θαλασσίου περιβάλλοντος

  • Αβιοτικά χαρακτηριστικά θαλασσίου περιβάλλοντος και επιδράσεις τους στους θαλάσσιους οργανισμούς

  • Βασικές αρχές Θαλάσσιας Βιολογίας (Αναπαραγωγή, Φυσική Επιλογή και προσαρμογή, γενικές αρχές ταξινόμησης, φυλογένεση και εξελικτική ιστορία των θαλασσίων οργανισμών)

  • Μορφολογία, ανατομία, βιολογία, οικολογία, ηθολογία, ταξινομία, φυλογενετικές συγγένειες και οικονομική σημασία των διαιρέσεων στα Βασίλεια της ζωής: Ιοί, Προκαρυώτες – Μονήρη Βακτήρια και Αρχαία, Πρώτιστα – Μονοκύτταρα Φύκη/Πρωτόφυτα και Πρωτόζωα, Μύκητες, Φυτά – Πολυκύτταρα Φύκη (Χλωροφύκη, Φαιοφύκη και Ερυθροφύκη) και Μακρόφυτα Αγγειόσπερμα (Θαλάσσια Γρασίδια, Φυτά Αλοελών, Μαγγρόβια Φυτά), Ζώα – Θαλάσσια Ασπόνδυλα (Σπόγγοι, Κνιδόζωα, Πλατυέλμινθες, Νηματώδεις, Δακτυλιοσκώληκες, Μαλάκια, Καρκινοειδή, Βρυόζωα, Εχινόδερμα, Ημιχορδωτά, κ.α.) και Σπονδυλωτά (Ψάρια, Θαλάσσια Ερπετά, Πτηνά και Θηλαστικά).

Το Μάθημα συμπληρώνεται με Εργαστηριακές/Φροντιστηριακές Ασκήσεις στο Εργαστήριο Βιολογίας καθώς και Υπαίθριες  Εργαστηριακές Ασκήσεις/Εργασίες Πεδίου όπου και πραγματοποιούνται τα ακόλουθα:

  • Προσδιορισμός – Ταυτοποίηση και Ανατομία Ειδών Κύριων Ταξινομικών Ομάδων Θαλάσσιων Οργανισμών (Προσδιορισμός – Ταυτοποίηση καθώς και Ανατομία αντιπροσωπευτικών Ειδών Κύριων Ταξινομικών Ομάδων – Πρώτιστα, Αγγειόσπερμα και Μακροφύκη, Μαλάκια, Καρκινοειδή, Εχινόδερμα, Ψάρια – Θαλάσσιων Οργανισμών με την χρήση εξειδικευμένων Κλειδών Προσδιορισμού Ειδών, συγκριτικού Βιολογικού υλικού καθώς και του κατάλληλου Επιστημονικού Εργαστηριακού εξοπλισμού – π.χ. Όργανα ανατομίας, Στερεοσκόπια, Μικροσκόπια)

  • Τεχνικές Παρατήρησης και Συλλογής Βιολογικών Δειγμάτων από το Θαλάσσιο Παράκτιο Περιβάλλον για προσδιορισμό – ταυτοποίηση Ειδών Κύριων Ταξινομικών Ομάδων Θαλάσσιας Χλωρίδας και Πανίδας (Παρατήρηση και/η Συλλογή Βιολογικών Δειγμάτων με δειγματολήπτες πλαγκτού, snorkeling και κατάδυση για προσδιορισμό- ταυτοποίηση αντιπροσωπευτικών Ειδών Κύριων Ταξινομικών Ομάδων Θαλάσσιας Χλωρίδας και Πανίδας με την χρήση Οδηγών Αναγνώρισης Ειδών Χλωρίδας και Πανίδας)

Πρόσωπο με πρόσωπο (διαλέξεις)

  • Χρήση ΤΠΕ στη Διδασκαλία (παρουσιάσεις σε Power Point).

  • Επικοινωνία με τους φοιτητές μέσω της πλατφόρμας του E-class και E-mail.

  • Ανάρτηση διαφανειών και υλικού μαθήματος στην πλατφόρμα του E-class.

Δραστηριότητα Φόρτος Εργασίας Εξαμήνου
Διαλέξεις
39
Εργαστηριακές/Φροντιστηριακές Ασκήσεις
26
Εργασίες Πεδίου/ Εργαστηριακή ανάλυση
9
Συγγραφή εργασίας
12
Αυτοτελής Μελέτη
60
Αξιολόγηση φοιτητών
5
Τελική εξέταση
3
Σύνολο Μαθήματος
154
  • Η τελική βαθμολογία διαμορφώνεται από 1 πρόοδο στη θεωρία του Μαθήματος (30%), την τελική εξέταση στη θεωρία του Μαθήματος (50%) και την εξέταση στο Εργαστήριο του Μαθήματος (20%). Επιπρόσθετα δίνεται μπόνους (1/10) στους Φοιτητές/τριες που θα επιλέξουν να κάνουν Εργασία στα πλαίσια του Μαθήματος.

  • Στην περίπτωση φοιτητών με μαθησιακές δυσκολίες οι εξετάσεις πραγματοποιούνται προφορικά

  • Η αξιολόγηση πραγματοποιείται στην Ελληνική γλώσσα ή στην Αγγλική για τους φοιτητές ERASMUS.

Προτεινόμενη Βιβλιογραφία:

  • Castro P, Huber M (2012). ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑ, Επιμ. Έκδοσης στα Ελληνικά (2015) Ε. Βουλτσιάδου κ.α., Έκδ. Οίκος UTOPIA, 640 Σελ.

  • Nybaken JW (2001). ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑ: Μια Οικολογική Προσέγγιση, Επιμ. Έκδοσης στα Ελληνικά M. Αποστολοπούλου κ.α., Έκδ. Οίκος ΙΩΝ, Αθήνα, 563 Σελ.

  • KOYTΣOYMΠAΣ Δ. (2001). – Β’ Επανεκτύπωση, 2005 – “ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑ” (Σημειώσεις & Εργαστηριακές Ασκήσεις, 175 Σελ., Διδακτικό Εγχειρίδιο για τους Φοιτητές του Προπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών του Τμήματος Επιστημών της Θάλασσας)

  • Pinet (2009). “INVITATION TO OCEANOGRAPHY“, Jones & Bartlet Publ., 612 pp.

Διατίθεται προς χρήση στη διάρκεια των Εργαστηριακών Ασκήσεων (Εργαστήριο Βιολογίας και Υπαίθριες Εργαστηριακές Ασκήσεις/Εργασίες Πεδίου) – ενδεικτικά:

  • “FLORA Y FAUNA DEL MEDITERRANEO” (Riedl, 1996, 672 pp.)

  • Η ΖΩΗ ΣΤΙΣ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΘΑΛΑΣΣΕΣ ΚΑΙ ΤΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟ” (Συμεωνίδη Ν. & Δ. Συμεωνίδης, 2011, MEDITERRANEO Editions, Ρέθυμνο, Κρήτη, 245 Σελ.)

  • GUIDE TO THE SEASHORES AND SHALLOW SEAS OF BRITAIN & NORTHERN EUROPE” (Campbell A., 2005, Pocket Guide Book, Octopus Publ; Books, 329 pp.)

Πρόσθετη συνιστώμενη Βιβλιογραφία (Διεθνή Επιστημονικά Περιοδικά με γνωστικό επιστημονικό αντικείμενο την Θαλάσσια Βιολογία που είναι διαθέσιμα μέσω του Healink – Ελληνικού Δικτύου Βιβλιοθηκών) – ενδεικτικά: